Zaburzenia immunologiczne to jeden z czynników mających negatywny wpływ na płodność i utrudniających zajście w ciążę. Jednym z nich jest obecność przeciwciał skierowanych przeciwko plemnikom. Dzisiaj postaramy się wyjaśnić, skąd takie przeciwciała się biorą, gdzie występują i dlaczego stanowią przeszkodę w staraniach o dziecko.
Przeciwciała skierowane przeciwko plemnikom nie uszkadzają plemników bezpośrednio i nie prowadzą do ich obumierania. W zasadniczy sposób wpływają za to na ich funkcjonowanie, co może prowadzić do:
ograniczenia ruchliwości plemników, które zlepiają się ze sobą i nie mogą swobodnie poruszać się ruchem progresywnym (aglutynacja),
zahamowania osiągania pełnej dojrzałości plemników, a tym samym ich zdolności do zapłodnienia komórki jajowej,
upośledzenia penetracji śluzu szyjkowego, a więc utrudnienia plemnikom przedostania się do macicy i później do jajowodów,
upośledzenia lub uniemożliwienia interakcji plemnika z komórką jajową, a w konsekwencji braku połączenia się gamet i zapłodnienia,
ich obecność na powierzchni zarodka może utrudnić jego implantację w błonie śluzowej macicy oraz rozwój, czego rezultatem jest obumarcie embrionu i poronienie.
Przeciwciała przeciwplemnikowe mogą powstawać zarówno w organizmie kobiety, jak i mężczyzny.
U kobiet przeciwciała przeciwplemnikowe występują najczęściej w śluzie szyjkowym, surowicy, płynie wypełniającym pęcherzyki jajnikowe oraz w jajowodach. Przyczyny ich powstawania nie są do końca wyjaśnione. Na razie wiadomo, że mogą się pojawiać na przykład na skutek zmian chorobowych w nabłonku pochwy, miejscowej infekcji oraz nowotworów szyjki macicy. Prawdopodobnie czynnikiem sprzyjającym produkcji przeciwciał przeciwplemnikowych u kobiet jest ich obecność u partnera. Są stwierdzane u 7 do 17% niepłodnych kobiet.
Przeciwciała przeciwplemnikowe mogą pojawiać się u mężczyzn na podłożu genetycznym oraz na skutek: infekcji narządów rozrodczych, urazu lub skrętu jądra, obecności żylaków powrózka nasiennego oraz niedrożności dróg wyprowadzających nasienie. Występują u 2 do 20% niepłodnych mężczyzn
